Predstojećoj dženazi bivšeg iranskog vrhovnog vođe Alija Hamneija, koja će biti klanjana 9. jula u Mašhadu, trebalo bi prisustvovati delegacije iz više od stotinu država, dok među najavljenim učesnicima nema visokih zvaničnika iz zapadnih zemalja, uključujući Bosnu i Hercegovinu.
Dolazak su potvrdile uglavnom zemlje koje imaju bliske političke i diplomatske veze s Iranom. S druge strane, zapadne države nisu najavile slanje visokih predstavnika na završne pogrebne ceremonije.
Rodni grad
Podsjetimo, Ali Hamnei ubijen je 28. februara u 86. godini u zajedničkom američko-izraelskom napadu. Iako su komemorativni događaji počeli u petak u Teheranu, centralna dženaza bit će održana 9. jula u Mašhadu, njegovom rodnom gradu i jednom od najvažnijih vjerskih centara u Iranu.
Na ceremoniji u Teheranu već se okupio veliki broj stranih zvaničnika, a iranske vlasti očekuju da će se do dana dženaze broj međunarodnih delegacija dodatno povećati.
Među najistaknutijim gostima bili su zamjenik predsjedavajućeg Vijeća sigurnosti Rusije Dmitrij Medvedev, koji je predstavljao predsjednika Vladimira Putina, turski potpredsjednik Cevdet Yilmaz, irački predsjednik Nizar Amidi te pakistanski premijer Shehbaz Sharif zajedno s visokim vojnim i političkim predstavnicima svoje zemlje.
Počast Hamneiju odao je i ministar informisanja i komunikacija Srbije Boris Bratina, koji je u Teheran doputovao kao specijalni izaslanik Vlade Srbije.
Na ceremoniji su bili prisutni i zvaničnici iz brojnih arapskih država, među kojima su Katar, Saudijska Arabija, Oman i Jemen, kao i delegacije iz Turkmenistana, Uzbekistana, Kazahstana i Kirgistana, predvođene turkmenskim nacionalnim liderom Gurbangulyjem Berdimuhamedovom.
Među prisutnima su bili i armenski premijer Nikol Pashinyan, gruzijski predsjednik Mihail Kavelašvili, kineska delegacija na čelu s He Weijem, kao i predstavnici Bjelorusije, Afganistana, Egipta, Burkine Faso, Konga, Namibije i Nikaragve.
Iranski mediji naveli su da su ceremoniji prisustvovali i predstavnici Mjanmara, Bangladeša, Indije, Tajlanda, Bugarske i Malezije, zajedno sa zvaničnicima međunarodnih organizacija poput Šangajske organizacije za saradnju (SCO) i Organizacije islamske saradnje (OIC).
Svoje predstavnike poslale su i regionalne političke i vojne organizacije. Među njima su bili Ziyad al-Nakhalah, visoki zvaničnici Hezbolaha, jemenski predstavnici te palestinski vjerski autoriteti.
Memorijalni skupovi
Istovremeno, Hezbolah je u Libanu organizovao posebnu komemoraciju, dok su memorijalni skupovi održani i u Iraku te drugim gradovima širom regiona.
Program obilježavanja smrti bivšeg iranskog vrhovnog vođe nastavlja se i tokom vikenda, uz očekivano prisustvo brojnih šefova država i visokih zvaničnika.
Odsustvo zvanične delegacije Bosne i Hercegovine izazvalo je reakcije u domaćoj javnosti. Lider Stranke za Bosnu i Hercegovinu Semir Efendić ocijenio je da je takva odluka pogrešna, ističući da je Iran, pod vodstvom Alija Hameneija, pružio značajnu pomoć Bosni i Hercegovini tokom odbrane od agresije i genocida.
